TÜMAKÜDERSıkça Sorulan Sorular
Akümülatör Yükümlülükleri Hakkında
Üyelerimizden ve sektörden en sık gelen soruları, yürürlükteki mevzuat çerçevesinde yanıtladık.
TÜMAKÜDER, akümülatör sektöründe ithalatçı ve üretici olarak faaliyet gösteren firmalar tarafından kurulmuş bir dernektir. Üye firmaların APAK yönetmeliğinden kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirebilmesi için toplama, taşıma ve geri kazanım sistemini kurar ve işletir. Bu organizasyonun tarif edildiği Atık Akümülatör Yönetim Planı Bakanlığa sunulmuş ve onay almıştır.
Akümülatör ithalatı için gereken belgedir. TÜMAKÜDER üyesi firmalar, Çevre Uyum Belgesi talep dilekçesi ve Depozito Uygulaması Müracaat Formu'nu derneğe teslim eder; ardından TAREKS üzerinden e-imza ile “Çevre Uyum Ön İzin Başvurusu” yapar. Bakanlıkça düzenlenen Çevre Uyum Belgesi basılı belge olarak hazırlanmamaktadır; onay verilen firmaların TAREKS başvurusuna çevrim içi onay verilir.
Üye olmayan firmalar; Bakanlığa kendi Atık Akümülatör Yönetim Planı'nı sunup onaylatmalı, varsa bir önceki yıla ait ithalat-satış-stok bilgilerini içeren müracaat formunu iletmeli, Çevre Uyum Belgesi bedelini Bakanlık döner sermaye hesabına yatırmalı, talep dilekçesini ekleriyle sunmalı ve TAREKS üzerinden ön izin başvurusunu yapmalıdır. Atık akümülatörle ilgili tüm yükümlülükler bu durumda firmanın kendisine aittir.
Depozito bedeli, ürün bedelinden ayrı olarak akümülatöre yönelik belirlenmiş iade/teslim bedelidir. Her yıl başında T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından belirlenir. Uygulamada depozito bedelleri, GEKAP (Geri Kazanım Katılım Payı) tutarları ile eşit değerlerde uygulanmaktadır.
01.01.2023 tarihinden itibaren satış faturalarında akümülatör depozito bedeli ayrı bir kalem olarak yer almalı ve KDV matrahına dâhil edilmelidir. Ayrıca faturaların altında “Depozitoludur” ibaresi bulunmalıdır. Konuya ilişkin Gelir İdaresi Başkanlığı özelgesi mevzuat sayfamızda yer almaktadır.
Depozitolu akümülatörlerden piyasaya sürene iade edilenler için, tahsil edilen depozito bedeli akümülatörü iade edene ödenir. İade alınan atık akümülatörler için geri alım belgesi hazırlanır. Tüketicinin iade ettiği akünün aynı mahiyette yeni bir depozitolu akümülatör ile takas edilmek istenmesi durumunda bu süreç, depozito ücretinin iade edilmesi ile aynı kabul edilir.
Hayır. Piyasaya arz edilecek araçlar ile elektrikli ve elektronik eşyaların orijinal eşya/parçası olarak kullanılan akümülatörler için depozito bedeli tahsil edilmez; bu ürünler için piyasaya sürenler tarafından GEKAP beyanı yapılır.
Etikette; ayrı toplama sembolü (üzeri çizili tekerlekli konteyner), “depozitoludur” ibaresi ve Bakanlıkça firmaya verilen kod numarası bulunmalıdır. Kurşun asit akümülatörlerde ayrıca “Pb” ya da “kurşun” ve “GERİ KAZANILIR” / “GERİ KAZANILACAK AKÜ” ibareleri, dış ambalajda da aynı şekilde yer almalıdır. 7223 sayılı Kanun gereği üretici/ithalatçı firmanın ismi, ticari unvanı veya markası ve açık adresi de etikette bulunmalıdır.
Entegre Çevre Bilgi Sistemi'ne e-Devlet üzerinden giriş yapılır, firma kaydedilir ve sistemden alınan kayıt formu ile bağlı bulunduğunuz İl Müdürlüğüne başvurulur. İl Müdürlüğünden gönderilen şifre sonraki işlemler için saklanır. Ardından EÇBS içindeki Akümülatör Depozito Bilgi Sistemi'ne girilerek depozito plan bilgileri tamamlanır.
Gelir İdaresi Başkanlığı sistemi üzerinden düzenli olarak üçer aylık dönemler hâlinde GEKAP beyanı yapılır. Ayrıca her yıl, bir önceki yıla ait depozito uygulamalarına ilişkin faaliyet raporu Haziran ayı sonuna kadar Bakanlığa sunulur.
Atık akümülatörünüzü, akümülatör satışı yapan işletmelere, bayilere veya araç bakım-onarım yerlerine teslim ederek depozito bedelinizi geri alabilirsiniz. Bu noktalardan toplanan aküler, lisanslı taşıyıcılarla geri kazanım tesislerine gönderilir.
Geçici depolama alanlarında atık akümülatörler 90 günden fazla tutulamaz. Bu alanlar için ilgili Valilikten geçici depolama izni alınması zorunludur ve alanlar Valiliklerin denetimi altında faaliyet gösterir.
MOTAT, Bakanlığın atık taşıma işlemlerinin çevrim içi izlendiği sistemidir. Atık akümülatörlerin geçici depolanması ve taşınmasında MOTAT üzerinden gönderim işlemleri gerçekleştirilir; işlem esnasında açıklama kısmına ithalatçı/üretici firmanın isminin belirtilmesi zorunludur.
Her ay düzenli olarak toplanan atık akümülatörleri gösteren kütle denge raporu sözleşmeli firmaya bildirilir. Ayrıca yıllık Çevre Uyum Onayı başvurusunda, bir önceki yıl geri kazanıma gönderilen atık akümülatörlerin kütle denge raporları derneğe iletilir.
Depozito uygulamalarına ilişkin bildirimlere esas belgeler 10 yıl süre ile saklanmalıdır. Ayrıca tahsil edilen ve geri ödemesi yapılan depozito bedellerine ilişkin mali kayıtların tutulması zorunludur.
Üyelik koşulları dernek tüzüğünün 6. maddesinde düzenlenmiştir. Yeni üye olan firmalar Atık Akümülatör Yönetim Planı'na dâhil edilir ve bu firmalar adına da Çevre Uyum Belgesi düzenlenmesi için gereken başvuru dernek tarafından yapılır. Başvuru için derneğimizle iletişime geçebilirsiniz.
Aradığınız yanıtı bulamadınız mı? Bize yazın veya 0 216 456 67 77 numaralı telefondan derneğimize ulaşın.
